Αρθρίτιδα: συμπτώματα, πρώτα σημάδια και πότε χρειάζεται γιατρός

Τι σημαίνει η λέξη «αρθρίτιδα»;

Αρθρίτιδα σημαίνει φλεγμονή της άρθρωσης. Δεν είναι μία πάθηση αλλά μια μεγάλη οικογένεια, με δεκάδες διαφορετικές μορφές που έχουν άλλη αιτία, άλλη πορεία και άλλη αντιμετώπιση.

Στην Ελλάδα λέμε συχνά «έχω αρθριτικά» για κάθε πόνο στις αρθρώσεις, από το γόνατο που τρίζει ως τα δάχτυλα που πονούν το πρωί. Ο πιο συχνός πόνος στις αρθρώσεις μετά τα 50 είναι όμως η φθορά, η οστεοαρθρίτιδα, που έχει δική της σελίδα. Εδώ μιλάμε για τις αρθρίτιδες όπου πρωταγωνιστεί η φλεγμονή.

Ποιες είναι οι πιο συχνές μορφές αρθρίτιδας;

Μερικές μορφές συναντώνται πιο συχνά από τις άλλες. Με δύο λόγια:

Ρευματοειδής αρθρίτιδα

Το ανοσοποιητικό στρέφεται κατά των αρθρώσεων. Συνήθως πιάνει μικρές αρθρώσεις χεριών και ποδιών και στις δύο πλευρές, με πρήξιμο και δυσκαμψία που κρατά πολλή ώρα το πρωί.

Ψωριασική αρθρίτιδα

Εμφανίζεται σε μέρος των ανθρώπων με ψωρίαση. Μπορεί να πρηστεί ολόκληρο ένα δάχτυλο, σαν «λουκάνικο», και να αλλάξουν τα νύχια.

Ουρική αρθρίτιδα

Κρύσταλλοι ουρικού οξέος μαζεύονται στην άρθρωση. Η κρίση έρχεται ξαφνικά, συχνά τη νύχτα, με έντονο πόνο, κοκκίνισμα και ζέστη, κλασικά στο μεγάλο δάχτυλο του ποδιού.

Αγκυλοποιητική σπονδυλαρθρίτιδα

Αφορά κυρίως τη σπονδυλική στήλη. Ο πόνος στη μέση ξεκινά συνήθως πριν από τα 40, είναι χειρότερος το πρωί και καλυτερεύει με την κίνηση, όχι με την ξεκούραση.

Σηπτική αρθρίτιδα

Μόλυνση μέσα στην άρθρωση, με πυρετό και μια κόκκινη, ζεστή, πολύ επώδυνη άρθρωση. Είναι επείγουσα κατάσταση και θέλει γιατρό την ίδια μέρα.

Πώς θα καταλάβω αν έχω αρθρίτιδα;

Μόνος σας δεν μπορείτε να το επιβεβαιώσετε, μπορείτε όμως να προσέξετε τα σημάδια που αξίζει να πείτε στον γιατρό. Τα πρώτα συμπτώματα της αρθρίτιδας είναι συχνά:

• δυσκαμψία το πρωί που κρατά περισσότερο από μισή ώρα·
• πρήξιμο σε άρθρωση χωρίς χτύπημα, που φαίνεται ή το νιώθετε στο άγγιγμα·
• ζέστη ή κοκκίνισμα πάνω από την άρθρωση·
• πόνος και σε ηρεμία, όχι μόνο όταν κουράζετε την άρθρωση·
• ίδια ενόχληση στις ίδιες αρθρώσεις και των δύο χεριών ή ποδιών·
• δυσκολία να σφίξετε τη γροθιά ή να φορέσετε δαχτυλίδι το πρωί·
• κούραση, δέκατα ή απώλεια όρεξης χωρίς άλλη εξήγηση.

Σε τι διαφέρουν τα συμπτώματα από την οστεοαρθρίτιδα;

Ο πίνακας δείχνει τις γενικές διαφορές. Δεν αρκεί για διάγνωση, βοηθά όμως να περιγράψετε καλύτερα τι νιώθετε.

Γιατί χρειάζεται γιατρός από νωρίς;

Στις φλεγμονώδεις αρθρίτιδες ο χρόνος μετρά. Όσο νωρίτερα μπει η διάγνωση, τόσο νωρίτερα ο γιατρός μπορεί να οργανώσει την αντιμετώπιση και να προστατεύσει τις αρθρώσεις από μόνιμες αλλαγές.

Ξεκινήστε από τον προσωπικό σας γιατρό ή τον παθολόγο. Αν υπάρχει υποψία φλεγμονώδους αρθρίτιδας, θα σας στείλει σε ρευματολόγο, τον ειδικό για αυτές τις παθήσεις. Μην αναβάλλετε την επίσκεψη περιμένοντας να «περάσει», αν το πρήξιμο ή η πρωινή δυσκαμψία κρατούν εβδομάδες.

Ποιες εξετάσεις αίματος ζητά συνήθως ο γιατρός;

Οι εξετάσεις αίματος δεν βάζουν μόνες τους τη διάγνωση. Δίνουν όμως στον γιατρό κομμάτια του παζλ. Οι πιο συνηθισμένες είναι:

• Γενική αίματος: δείχνει αναιμία ή αλλαγές στα λευκά αιμοσφαίρια.
• ΤΚΕ και CRP: δείκτες φλεγμονής στον οργανισμό.
• Ρευματοειδής παράγοντας και anti-CCP: σχετίζονται με τη ρευματοειδή αρθρίτιδα.
• Ουρικό οξύ: χρήσιμο όταν υπάρχει υποψία ουρικής αρθρίτιδας.
• Άλλα αντισώματα: ζητούνται ανάλογα με την εικόνα, όπως τα ANA.

Μια φυσιολογική εξέταση δεν αποκλείει από μόνη της την αρθρίτιδα, και μια ελαφρά αυξημένη τιμή δεν σημαίνει αυτόματα ότι υπάρχει. Τα αποτελέσματα τα ερμηνεύει ο γιατρός μαζί με την εξέταση, την ακτινογραφία ή το υπερηχογράφημα.

Πότε πρέπει να πάτε αμέσως σε γιατρό;

Μερικά συμπτώματα δεν περιμένουν ραντεβού. Ζητήστε ιατρική βοήθεια την ίδια μέρα αν έχετε:

• μία άρθρωση κόκκινη, ζεστή και πρησμένη μαζί με πυρετό·
• ξαφνικό, πολύ έντονο πόνο που δεν σας αφήνει να πατήσετε ή να κουνήσετε την άρθρωση·
• πόνο ή πρήξιμο μετά από πτώση ή χτύπημα·
• μούδιασμα, μυρμήγκιασμα ή αδυναμία σε χέρι ή πόδι·
• πόνο τη νύχτα που σας ξυπνά και δεν ηρεμεί·
• πόνο που δεν βελτιώνεται μετά από μέρες ή χειροτερεύει.

Πώς κρατάτε σημειώσεις για τα συμπτώματα;

Ένα απλό ημερολόγιο δύο εβδομάδων βοηθά τον γιατρό περισσότερο από μια γενική περιγραφή. Σημειώστε κάθε μέρα ποιες αρθρώσεις πονούν, πόση ώρα κράτησε η πρωινή δυσκαμψία, αν υπήρξε πρήξιμο και τι σας δυσκόλεψε.

Βγάλτε και μια φωτογραφία με το κινητό όταν μια άρθρωση είναι πρησμένη, γιατί την ημέρα του ραντεβού μπορεί να έχει υποχωρήσει. Γράψτε επίσης αν κάποιος στην οικογένεια έχει ρευματολογική πάθηση ή ψωρίαση.

Τι βοηθά στην καθημερινή άνεση;

Η αγωγή είναι δουλειά του γιατρού. Η καθημερινότητα όμως είναι δική σας, και εκεί μικρά πράγματα μετρούν.

Στις καλές μέρες κινηθείτε: περπάτημα, κολύμπι, ήπιες διατάσεις. Στις πιο δύσκολες, ξεκουράστε την άρθρωση χωρίς να μείνετε εντελώς ακίνητοι. Ένα χλιαρό ντους το πρωί βοηθά τη δυσκαμψία, ενώ κάτι δροσερό ανακουφίζει μια κουρασμένη άρθρωση. Ο καλός ύπνος και το σωστό βάρος κάνουν επίσης διαφορά.

Η διατροφή έχει κι αυτή θέση, ειδικά στην ουρική αρθρίτιδα. Πρακτικές ιδέες θα βρείτε στον οδηγό αρθρίτιδα και τροφές.

Πού έχει θέση ένα gel εξωτερικής χρήσης;

Αν η άρθρωση είναι κόκκινη, ζεστή και πρησμένη, το πρώτο βήμα είναι ο γιατρός. Όταν ξέρετε τι έχετε και ακολουθείτε όσα σας είπε, ένα gel μπορεί να γίνει μια μικρή, ευχάριστη στιγμή φροντίδας για την άνεση, δίπλα στην αγωγή και όχι στη θέση της.

Το Osteomed Ultra gel έχει έλαιο ελάτης Σιβηρίας, έλαιο μέντας και μαγνήσιο. Σύμφωνα με τον πωλητή, προορίζεται να απαλύνει την ενόχληση στις αρθρώσεις και να στηρίζει την κινητικότητα. Απλώνεται πρωί και βράδυ σε καθαρό, ακέραιο δέρμα, με απαλό μασάζ, και αφήνει μια δροσερή αίσθηση.

Αν θέλετε να το προσθέσετε στη φροντίδα σας, ρωτήστε πρώτα τον γιατρό σας και στη συνέχεια δείτε πώς γίνεται η παραγγελία, με κλήση συμβούλου και αντικαταβολή.